Gorgoda

12 Nisan 1981′de ABD’nin uzay mekiğini fırlatmasıyla uzay araştırmaları alanında yeni bir çığır açıldı. Mekik, yeniden kullanılabilir ilk uzay aracıydı. Uzay mekiği, uzaydan geri dönüşünde bir uçak gibi yere inebildiği ve bu nedenle defalarca kullanılabildiği için uzay uçuşlarının maliyeti önemli ölçüde azaldı. 1986′ya kadar ABD ve Avrupa uydularının pek çoğu mekikle fırlatıldı. Mekiğin başlıca rakibi [...]

Demir yolu raylarındaki madenin yapısındaki bir değişikliği, araya karışmış yabancı maddeleri ve çatlakları bulmaya yarayan aygıt. Defektoskopun elektromanyetik ve ses ötesi gibi değişik yöntemlerle çalışan modelleri kullanılmaktadır.

Bir maddenin elektrikle yüklü olup olmadığını, yüklüyse yükünün cinsini belirlemeye yarayan araçlara elektroskop denir. Yüksüz bir elektroskoba bir cisim dokundurulduğunda elektroskobun yaprakları açılmıyorsa, cisim yüksüzdür. Yapraklar hareket ediyorsa cisim elektrikle yüklüdür. Cisim ne kadar çok yüklüyse elektroskobun yaprakları o kadar çok açılır. Bir cam şişe, çivi, lâstik tıpa ve alüminyum kâğıt kullanarak basit bir elektroskop [...]

Elektrik enerjisini hareket enerjisine dönüştüren araç. Elektrik motoru, bir mıknatıs ve mıknatıs içerisinde bir eksen etrafında dönebilen sargılardan oluşur. Sargıların uçları metal bir bileziğe bağlıdır. Bileziklere dokunan fırçalar, üretecin kutuplarına bağlanır ve böylece sargıdan akım geçirilir. Akım, çerçeve şeklindeki sargıdan geçerken mıknatısın etkisiyle, çerçevenin bir parçası yukarıya doğru, bir parçası aşağı doğru itilir. Akım devam [...]

Pil gibi bir elektrik kaynağının eksi ucundan çıkan elektronlar bir tel yardımıyla devre elemanlarını dolaşarak kaynağın artı ucuna döner. Böylece elektrik devresi tamamlanır. Devrede kullanılan pil, ampul, anahtar, duy gibi elemanlara devre elemanları denir. Kullandığımız elektrikli aletlerin içinde birçok devre elemanı vardır. Elektrik devreleri şemalarla gösterilir. Devre çizilirken devre elemanları, onlara verilen simgelerden yararlanılır. Devrede [...]

Bir tür basit makine. Bir cismi yerden belli bir yüksekliğe daha az kuvvet harcayarak çıkarmak için kullanılır. Bir arabayı doğrudan on santimetre yukarı kaldırmak güçtür; ancak arabayı yukarı çıkarmak için bir rampayı, yani eğik düzlemi kullanarak arabayı tırmandırmak daha kolaydır. Yapılan işin aynı olmasına karşın, eğik düzlemde kaldırılan cisimlere harcanan kuvvet daha azdır. Yani eğik [...]

Fotoğraf makinesi, bir nesnenin görüntüsünü genellikle merceklerle bir düzleme taşıyan araçlardır. Bu makineler, görüntüleri kalıcı ve aslına uygun bir biçimde kaydederler. Çalışma yöntemleri bakımından farklılık gösteren fotoğraf makinelerinin bir mercekli basit modelleri yanında, elektronik olarak ayarlanan karmaşık türleri de bulunmaktadır. Fotoğraf makineleri çoğunlukla, 35 milimetrelik, 126′lık, Polaroit gibi kullandıkları filmin boyutlarına ya da türüne göre [...]

Fırlatıldıktan sonra hedefini bulması için yönlendirilen füze. Havada çok hızlı ilerleyen roketler de, su altında ilerleyen torpiller de aslında birer güdümlü füzedir. Yapıları roket motoru, güdüm sistemi, savaş başlığı ve ateşleme düzeneklerinden oluşur. Nükleer ya da biyolojik başlıklar da taşıyabilen güdümlü füzeler, çok uzun menzilli (örneğin kıt’alar arası) olabilir. Bu füzeler, 8 000 km uzaklıktaki [...]

Dünya üzerindeki kimi olumsuz gözlem koşullarının etkisinden kurtulup uzayda gözlem yapmak için tasarlanıp fırlatılmış uzay teleskobu. Hubble uzay teleskobu, evrenin sandığımızdan da geniş olduğunu ortaya koydu. Dünyamızı çevreleyen kalın atmosfer tabakası yıldızlardan gelen ışığın önemli bir bölümünü soğurduğu için yeryüzündeki dev teleskoplar bile yeterli derecede ayrıntılı gözlemlere izin vermiyor. Oysa 1990 yılında yörüngeye yerleştirilen Hubble [...]

Törenlerde geceleri yakılarak havaya uçurulan, renkli ışıklar saçan fişek. Kökeni Eski Çin’e dayanan havai fişekler ya kıvılcım saçarak patlarlar ya da bulundukları yerde yanarlar. En yaygın kullanılan türü, roket biçimindeki havai fişeklerdir. Havai fişeklerde, ses, duman ve garip şekiller ya da bunların kombinasyonlarını ortaya çıkaran malzemeler bulunur. Bu pek çok fiziksel ve kimyasal sürecin bir [...]