İslâm dininde namaz vaktini bildirmek için yapılan çağrı. Hz Muhammed’in Müslümanların namaz saatinde kendiliğinden toplanmalarının güçleştiğini görmesi üzerine bir çağrı biçimi arayışıyla ortaya çıkmıştır. Hz. Muhammed’in yardımcılarından Abdullah bin Zeyd’in kendisine öğretilen ezanı anlatmasıyla bir çağrı biçimi ortaya çıkmış ve bu çağrı biçimi Müslümanlarca benimsenmiştir. Bilali Habeşi, Hz. Muhammed’in buyruğuyla sözlerini öğrendiği ezanı yüksekçe bir yere çıkarak okudu. Ezanın Hicret’ten (622) sonra okumaya başlandığı kabul edilmektedir. Ezan okuyan kişiye müezzin adı verilir. Ezanı okuyacak müezzin abdestli olmak ve yüksek bir yerden okumak zorundadır.

İslâm dinine göre, Ramazan ayı içinde verilmesi gereken miktarı belirli sadaka. Sadaka-i fıtr olarak da bilinen fitreyi Hz. Muhammed Hicret’in ikinci yılı olan 624′te oruç ile birlikte zorunlu kılmıştır. Oruç sadakası olarak tanımlanan fitre, mal üzerine verilen zekâttan farklıdır ve kişi başına yüklenmiştir. Ramazan Bayramı günü bir günlük yiyecekten fazlasına sahip olan aile, fazla olan bölümden sadakasını vermek zorundadır. Fitre vermenin en önemli nedenlerinden biri oruçlunun yapmış olabileceği kusurları gidermek ve bayramda yoksulları düşünerek onların günlük gereksinimlerinin giderilmesine katkıda bulunmaktır. Fitre, yalnızca yoksul Müslümanlara verilir. Ramazan Bayramı’nın ilk gününün erken …

İslâm inancında, Kur’an’ın ve Hz. Muhammed’in kesin biçimde buyurduğu görevlerdir. Bir buyruğun farz sayılabilmesi için, Kur’an’da konuyla ilgili ayetin hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak biçimde açık ve kesin olması, hadisin de çok sayıda güvenilir kişi tarafından aktarılmış olması gerekir. Farzların yerine getirilmesi sevaptır, aksi durumsa günahtır ve belli bir cezayı gerektirir. Namaz, oruç, hac, zekât başlıca farzlar arasındadır. İslâm’a göre bir farzı inkâr etmek Kur’an’ı ve Hz. Muhammed’i de inkâr anlamına gelir.

İslâm dininin gerekli gördüğü durumlarda ve biçimde yıkanıp, boy abdesti almak. Farz olduğu durumların yanı sıra sünnet olduğu durumlar da vardır. Kişi boy abdesti alırken konuşmamalı, yıkanılan yerde kimsenin bulunmamasına özen göstermeli ve dua etmemelidir.

Tanrısal buyruklara aykırı davranış. İslâm dinine göre günah, Allah’a karşı işlenen günahlar ve insanlara karşı işlenen günahlar olmak üzere ikiye ayrılır. Bireyin Kur’an’a göre yükümlü olduğu kimi görevleri yapmaması, örneğin namaz kılmaması ya da oruç tutmaması Allah’a karşı işlenen günahlardır. Buna karşın başkalarının haklarını gasp etmek ya da dedikodu yapmak gibi günahlar, insanlara karşı işlenen günahlardır. İslâmiyet’e göre tüm insanlar doğuştan günahsızdır; ancak peygamberler dışında tüm insanlar günah işleyebilir. İnsanlardan beklenen onların hiç günah işlememesi değil, işledikleri günahlarda ısrar etmeyerek tövbe etmesi ve günahlarından bağışlanmayı dilemesidir. Kur’an’a göre, “kendini Allah’la …

Cuma ve bayram namazlarında minberde okunan dua, verilen dini ve ahlâki öğüt. Hutbe, cuma namazında namazdan önce, bayram namazında ise namazdan sonra okunur. Hutbeye Allah’a hamd ile başlanır, bunu Kelime-i Şehadet ve Peygamber’e salâvat izler. Hutbe genellikle kısadır. Halifelik kaldırılıncaya kadar hutbede halifenin adı ve ülke hükümdarının adı söylenirdi.

Hindu halklarının son iki bin yıldan bu yana inanç ve görenek sistemi. Hindistan nüfusunun %80′i olan 600 milyon kişinin inandığı Hinduizm, bu ülkedeki en yaygın dindir. Hindistan’dan başka Nepal’de ve Endonezya’nın bir bölümünde de izlenmesi nedeniyle Hinduizm, Asya’nın en büyük dini niteliğindedir. Tarihte İndus Irmağı çevresinde gelişen uygarlığın, Hinduizm’e çok benzeyen bir din geliştirdiği bilinmektedir. Bu din, daha sonra güneydeki Dravidyanlarla Kuzey Hindistan’ı işgal eden Aryan’ların birleşmesiyle Hinduizm’e dönüşmüştür. M.Ö. 1000 yıllarında Veda’ların yazılmasıyla bu dinin ilk yazılı kaynakları ortaya çıkmıştır. Hinduizm’in günümüzdeki önemli kitapları Krishna’yı anlatan Bhagavad Giita bölümüyle …

Türk dünyasında bilinen mevsimlik bayramlardan birisi. Ruz-ı Hızır (Hızır günü) olarak adlandırılan hıdrellez günü, Hızır ve İlyas Peygamber’in yeryüzünde buluştukları gün olması nedeniyle kutlanmaktadır. Hızır ve İlyas sözcükleri birleşerek halk ağzında hıdrellez şeklini almıştır. Hıdrellez günü, bugün kullandığımız Gregoryen kökenli takvime göre 6 Mayıs eskiden kullanılan Rumi takvim olarak da bilinen Jülyen takvimine göre 23 Nisan günüdür.
Hızır, yaygın bir inanca göre, hayat suyu (ab-ı hayat) içerek ölmezliğe ulaşmış; zaman zaman özellikle baharda insanlar arasında dolaşarak zor durumda olanlara yardım eden, bolluk-bereket ve sağlık dağıtan, ermiş bir ulu ya da peygamberdir. …

İsa’nın, İncil’i yaymak için seçtiği on iki kişiye ya da özel bir çağrıda bulunduğu kişilere, ilk kilise tarafından verilen ad.
Havarilerin ayrıcalığı, her zaman İsa’nın yanında olmaları ve onun özel eğitiminden yararlanmalarıydı. Tanrı’nın Krallığı’nın yakında gerçekleşeceğini duyurmak gibi çok özel görevlerle halk arasına gönderilmişlerdi.
Bazı araştırmacılar on iki sayısının özel bir önem taşıdığı ve bir olasılıkla İsrail’in on iki kabilesinden kaynaklandığı görüşündedir.

İslâm dininde sünnet ehli denilen dört mezhepten biri. Kurucusu Ebu Hanife’dir. Sünni mezheplerinin en eskisi ve en yaygınıdır. Kur’an ve hadislerde açık bir yargısı bulunmayan sorunların çözümünde, akla ve mantığa başvurmayı öngörür.
İslâm dünyasında diğer mezheplere oranla daha çok yayılma olanağı bulan Hanefilik, günümüzde Türkiye, Irak, Pakistan, Hindistan ve Orta Asya’da en yaygın mezhep konumundadır.