İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Astronominin Bilgi Kaynakları

Galileo'nun çizimleri
Galileo’nun çizimleri

Galileo Galilei (Galilo Galile)’nin 1609-1610 yıllarında teleskop kullanarak yaptığı gözlemlere ait çizimler incelendiğinde; Ay yüzeyinin sanıldığı gibi düz değil, girintili çıkıntılı olduğu, Satürn’ün etrafında gezegene ait uydular bulunduğu, Güneş üzerindeki karartıların yerküre ile Güneş arasındaki gök cisimlerinin gölgelerinden kaynaklanmadığı, bunların Güneş’in yüzeyindeki lekeler olduğu anlaşılmaktadır.

Tekrarlanan gözlem ve deneylerle, mevcut bilgi birikimi düzeyinde doğruluğu büyük ölçüde kabul edilmiş, ancak yine gözlem ve deneyler yoluyla yanlış olma olasılığı bulunan, öngörülerinde doğru çıkmış hipoteze, teori (kuram) denir. Teoriler; gözlem, deney, akıl yürütme ve mantık yollarıyla her defasında doğrulanabilmelidir. Astronomi, genel olarak gök cisimlerini uzaktan gözlemler ve bu gözlemler sonucu kuramsal çalışmalar yapar. Örneğin, farklı yıldızları gözlemleyerek elde edilen verilerden hareketle yıldızların evrimi hakkında kuramlar oluşturulmuştur.

Günümüzün gelişmiş teleskopları kullanılarak elde edilen fotoğraflar incelendiğinde Galile’nin çıkarımlarının oldukça başarılı olduğu görülür. Modern teleskoplar kullanılarak alınan görüntüler sayesinde, Galile’nin basit bir teleskopla yaptığı gözlemler sonucunda Satürn’ün etrafında gezegene ait uydu olarak yorumladığı ve çizimlerle gösterdiği cismin aslında uydu olmadığı, gezegenin etrafında dolanan küçük cisimlerden oluşan bir halka olduğu anlaşılmıştır.

Astronomik gözlemin vazgeçilmez unsuru gök cisminden gelen ışıktır. Uzayda gök cisimleri arasında çok büyük uzaklıklar bulunduğundan astronomide veri uzaktan gözlem yoluyla elde edilir.

Ay’dan getirilen kayalar ile Mars gezegenine indirilen araçlar sayesinde yüzeyi ve atmosferi incelenebilmektedir.

Genel olarak bakıldığında, gök cisimleriyle ilgili tüm bildiklerimiz gök cisimlerinden bize kadar ulaşan ışığın incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucu elde edilir. Görünür ışık (optik ışık) dışında göremediğimiz ve hem astronomide hem de teknolojide kullanılan başka ışınlar da vardır.

Gözlemsel astronomi, kullanılan ışığın cinsine göre şu alt sınıflara ayrılır: “radyo astronomi”, “kızıl ötesi astronomisi”, “optik astronomi”, “X-ışın astronomisi”, “mor ötesi astronomi”, “gama ışın astronomisi”, “nötrino astronomisi” ve “çekimsel dalga astronomisi”.

İlk yorum yapan siz olun

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir