Şişmanlığın Saptanması

  • Nedir?

Beden kütle indeksine (BKİ) göre değerlendirme
Boy uzunluğu ve vücut ağırlığına dayalı bir indeks olan beden kütle indeksi (BKİ), toplum düzeyinde şişmanlığı ve şişmanlık riskini tanımlamaktadır. BKİ’nin hesaplanabilmesi için vücut ağırlığı ve boy uzunluğu tekniğine göre ölçülür. Vücut ağırlığının (kg cinsinden) boy uzunluğunun (metre cinsinden) karesine bölünmesiyle hesaplanır.

Yetişkinlerde Beden kütle indeksine (BKİ) göre değerlendirme
Yetişkinlerde Beden kütle indeksine (BKİ) göre değerlendirme

Bel çevresine göre değerlendirme
Bel çevresi değeri abdominal yağ dokusunu yani organların yağlanmasını yansıtır. Ölçümü alınacak kişi ayakta iken sağ tarafında en alt kaburga kemiği bulunur ve işaret konulur. Kalçada ise kalça kemik çıkıntısı (iliyak) bulunur ve işaretlenir. İki işaretin arası orta nokta bulunur ve bulunan noktadan geçen bel çevresi ölçümü yapılır. Bu ölçümden elde edilen değer yüksek ise sağlık riskleri de artar. Vücutta yağ miktarının vücudun üst kısmında toplanması (android/elma tip/erkek
tipi) hastalık riskinin arttığını gösteren bir durumdur. Vücudun alt bölümünde (kalçalarda) toplanan şişmanlık türünde (jinoid/ armut tip/kadın tipi) ise hastalık riski daha azdır. Android tip şişmanlık kalp hastalıkları, hipertansiyon, diyabet ve bazı kanser türlerini (meme, kolon gibi) oluşma riskini artırır.

Bel / Kalça Çevresi Oranına göre değerlendirme
Bel ve kalça çevresi tekniğine uygun olarak ölçülür. Kalça çevresi birey ayakta iken yandan bakıldığında kalçanın en geniş çevresinden ölçülür. Dünya Sağlık Örgütü’ne (2011) göre bel/ kalça oranının erkeklerde 0.90’ın, kadınlarda 0.85’in altında olmasına dikkat edilmelidir.

Bel Çevresi / Boy Uzunluğu Oranına göre değerlendirme
Bel çevresi / boy uzunluğu oranı da abdominal yağlanmanın bir göstergesidir. Bel/boy oranı sağlık riski göstergesi olarak BKİ’den daha hassas olup, ölçülmesi ve hesaplanması BKİ’den daha kolaydır. Değerlendirmede boy uzunluğu ve bel çevresi ölçüsünün bilinmesi yeterlidir.

Boyun çevresi ölçümüne göre değerlendirme
Boyun çevresi; gırtlak çıkıntısının (Adem elması) hemen altından ölçülür. Uyku apnesi ve metabolik sendrom gibi hastalıklarla yüksek ilişki göstermektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir